تورک بالاسی TÜRK BALASI

TÜRK DÜNYASI UŞAQ ƏDƏBİYYATI

Xocalı uşaqların gözü ilə

+0 BƏYƏN


Xocalı uşaqların gözü ilə

Bakı şəhəri 34 nömrəli Texniki Yaradıcılıq Mərkəzinin “Gənc dizayner” dərnəyinin üzvləri

Xocalı uşaqların gözü ilə (yenilənir)



آردینی اوخو/Ardını oxu

BÖLÜM: Rəsimlər,

Bella Prenses Masalı – Güzel ve Çirkin

+0 BƏYƏN

Bella Prenses Masalı – Güzel ve Çirkin

 Bir zamanlar, bir Büyücü yakışıklı ancak bencil bir prensi çirkin bir yaratığa dönüştürmüş. Büyücü giderken arkasında büyülü bir gül bırakmış. Son gül yaprağı düşmeden önce prens gerçek aşkını bulamazsa sonsuza dek çirkin bir yaratık olarak kalacakmış.


آردینی اوخو/Ardını oxu

BÖLÜM: Hekayə,

Yomrı ikmäk

+0 BƏYƏN



Yomrı ikmäk

(Rus xalıq äkiäte)


Äbi belän babay bik tatu yaşägännär. Bervaqıt babay äbigä qarap

— Qarçıq, ikmäk peşerer ideñ? — digän.

— Närsädän peşerim soñ, on yuk bit.

— Ex, qarçıq, ärcä töbennän qırıp, bura poçmaqlarınnan seberep, beraz cıyılmasmı?

Äbi, keçkenä genä qanat belän ärcä töbennän, bura poçmaqlarınnan seberep, ber-ike uç on cıyğan.

Äbi şul onnan yomrı ikmäk peşergän dä täräzä töbenä swıtırğa quyğan.

İkmäk täräzä töbendä tora torğaç, kinät säke östenä tägäräp töşkän, säke östennän idängä, idän buyınça işekkä, annan, busağa aşa sikerep, öyaldına, öyaldıñnan tışqı basqıçqa, tışqı basqıçtan işeğaldına, işeğaldınnan uramğa çığıp, yul buylap tägäräp kitkän. İkmäk yul buylap tägäräp barğanda, qarşısına ber quyan kilep çıqqan:



آردینی اوخو/Ardını oxu

BÖLÜM: Nağıl,

Altın alma

+0 BƏYƏN

Altın alma

(tatar xalıq äkiäte)


Ber patşanıñ altın alma üsterä torğan baqçası bar. Ul altın alma yel da sayın bulmıy, öç yelda, un yelda ber genä bula ikän. Altın alma bit ul, mondıy ğına tügel. Bu patşanıñ, min siñaytim, öç malayı bar. Bik zur patşa bu. Bu patşa, min siñaytim, altın alma citkäç, qaravılçı quydı. Altın almanı patşa sanap qarıy, ike alması yuğalğan bula. Qaravılçı almanı yuğalttı bit. Patşa qaravılçını qulğa aldı, dürt yelğamı, biş yelğamı törmägä yaptı.

Patşa xäzer cıyılış cıydı inde, böten xalıq, min siñaytim, kem, di, şuşı almanı urlatmasa, bez aña yartı patşalıqnı biräbez, – di.

Yarıy, patşanıñ öç malayı bar, patşa malayları äytä inde xäzer:

– Bez, di, patşalıqnı çit keşegä birmibez, bez üzebez qaravıl torabız, – di.



آردینی اوخو/Ardını oxu

BÖLÜM: Nağıl,

Oppog’oy va yetti gnom

+0 BƏYƏN

Oppog’oy va yetti gnom

Oppog’oy va yetti gnom-Оппоғой ва етти гном (ertaklar.uz)

Uzoq-uzoq o’tmishda bir go’zal ayol qirol saroyida deraza yonida kashta tikib o’tirar edi.
Bu Qirolicha ekan. U oq matoga gullar tikar va o’ylardi: «Agar mening jajji qizalog’im bo’lganida qanchalar baxtli bo’lar edim!» U mudrab barmog’iga igna sanchib olibdi va uch tomchi qoni matoga tomibdi. «Mening qizalog’imning lablari qondek qizil, tanasi qordek oppoq, sochlari mum-dek tim qora bo’lsa, qanday go’zal bo’lar edi u», – o’ylar edi Qirolicha.
Vaqt o’tib Qirolicha qiz ko’rdi va u onasi orzu qilganidek juda go’zal edi. Baxtiyor Qirolicha qiziga Oppog’oy deb ism qo’ydi. Ammo Qirolicha juda betob edi va qizi hali yosh chog’ida olamdan o’tibdi. Oppog’oyning otasi – Qirol ancha vaqtgacha juda qayg’urdi va yolg’iz yashadi. Va, nihoyat, qirol yana uylandi va bu qirollikda katta bayram bo’ldi.



آردینی اوخو/Ardını oxu

BÖLÜM: Nağıl,

Kel Bala

+0 BƏYƏN

Kel Bala

Bir bar eken, bir cok eken; cok demesi pek gunah eken. Bır kartman bır kurtgadın kel ulı bar eken... Kel bala, bır kun üyden şıkıp ketken...

Ketken ketken bır camidin tubune barıp oturgan. Kısıler camiden şıkıp şıkıp ketkenler. Birov kalgan. Kel baladın canına kelip:
-  Sen bu yerde tonmaysın ma?
dep soragan. Kel bala:
- Cok cok degen, tonmayman.



آردینی اوخو/Ardını oxu

BÖLÜM: Nağıl,

Bir boxça yalan, istədim dadam!

+0 BƏYƏN

Bir boxça yalan, istədim dadam!

Müəllif: Gülzar İbrahimova



Biri vardı, biri yoxdu, Tapdıq adlı kasıb, keçəl bir çirkin oğlan vardı. Bir gün Tapdıq oyandı, geyindi, saçlarını daradı, hazırlaşdı, ağacsız meşədə heyvan otarmağa getdi.

Günorta heyvanları bir yerə topladı. Dincini almaq üçün otsuz çəmənlikdə uzandı ki, dincəlsin, bir də gördü uzaqdan bir gözəl gəlir. Gözəl nə gözəl, bədən qısa, baş yekə, saç seyrək, burun nə boyda, diş seyrək, gözlər görünmür, alt dodaq yer süpürür, üst dodaq göy. Ayaqlar əyri, gözlər çəp, üz qap-qara. Aya deyir, mən səndən gözələm, gizlən, mən çıxım, Günə deyir, mən səndən şəfəqliyəm, get işinlə məşğul ol, mən səni əvəz edərəm!

Bir sözlə, bu qızı söz ilə tərifləsən də bəs eləməz, saz ilə tərifləsən də. Uzun sözün qısası, keçəl bir könüldən min könülə bu gözələ aşiq oldu. Fikirləşdi: “Ey dadi-bidad, mən mütləq bu qızla evlənməliyəm, öldü var, döndü yoxdu.” 



آردینی اوخو/Ardını oxu

BÖLÜM: Nağıl,

Er Ziywar

+0 BƏYƏN

 Er Ziywar

Burınǵı zaman waqtında, Xorezm elinde, Aqjúrim degen qalada Hásen degen xan boldı. Shahı Hásenniń waqtında Xorezmniń ellerin kóp abadan der edi. Sansız qalmaq elinen Taqtapolat «Xorezmdi alsam», dep árman etip júrdi. Bir kúnleri: 
Shiyrin janın qıynadı, 
Patsha láshker jıynadı, 
Yabıdayın tuwladı, 
On altı top súyretip, 
Xorezmdi almaǵa, 
Otız mıń láshker aydadı. 

Láshkerlerin ertip, patsha jolǵa ráwana boldı. Bir neshe kún jol júrip, az ǵana emes mol júrip, Xorezmniń shetine kelip qosın tasladı. Taqtapolattıń jaqsı kórgen hámiresi Abaqan wázir edi. Shaqırıp alıp qasına, zerli jıǵası dirildep, «Shahı Hásenge sen taysalmay bar, basına qayǵı sal. Teginlik penen bermese, Taqtapolat patshamız Xorezmdey elińdi, sonalı aydın kólińdi, dáwletińdi, baxıtıńdı, arız soraǵan taxtıńdı talap etti almaǵa, bunı qalay kóresiz, de. Tezlik penen qayt!—dedi. 



آردینی اوخو/Ardını oxu

BÖLÜM: Dəstan,

Çora Batır Destanı

+0 BƏYƏN

 

Çora Batır Destanı

Enver Mahmut ve Nedret Mahmut'nıñ yazğanı Bozcigit kitabından...

 Bir zamanda bar eken,

Şora Batır er eken,

El işinde bir eken,

Cav qaytarır er eken,

Bozqır degen yerinde

At otlatıp cürgende

Duşman kele dalağa

Qazan qalesin almağa

Bonı tuygan Şoraşıq

Qılışın beline quşanğan

Oq sadagın taqınğan

Qazan colına qapınğan.

Bir düldüldiy uşa eken,

Şal atı şapqanda,

Qaya taşnı cara eken,

Atqışından atqanda.

Caviriñe oq tiyse,

Cavın cava, diy eken.

Şekesiñe oq tiyse,

Şıbın tişliy diy eken.

Şekesinden qan şıqsa

Terim şığa diy eken

Celkesinden qan şıqsa

Celler ese diy eken,

Şora Batır er eken,

Mingen atı ter eken,

Elge kelgen cavlarğa

Qarşı şığar er eken.

 

Mına şonday etip, men sizge Şora Batır'nıñ masalın aytayım.



آردینی اوخو/Ardını oxu

BÖLÜM: Dəstan,

Yoksul İle Zengin Masalı

+0 BƏYƏN


Yoksul İle Zengin Masalı

Çok eski zamanlarda, yoksul bir kundura tamircisi yaşarmış. Fazla para kazanamazmış. Ama yine de yaptığı işi çok severmiş. Sabah erkenden dükkanına gider, neşe içinde çalışmaya başlarmış. Dükkana ayakkabı yaptırmaya gelenler, onun bu haline hayran kalırlarmış.

-  Nasıl oluyor da bu kadar mutlu olabiliyorsunuz, diye ona sorarlarmış.

Tamirci de onlara her zaman,

-  Ben işimi çok seviyorum, diye cevap verirmiş.



آردینی اوخو/Ardını oxu

BÖLÜM: Nağıl,

JETIM BALA

+0 BƏYƏN

JETIM BALA

İlgeri-ilgeri bir jetim bala bolgon eken. Al bala bir baydın kolunda koyun bagıp, eptep künümdük ookatın ötkörüp jüröt. Bir künü bala baydın malın tüşkö jayıp koyup, özü uktap kalsa, malın jortup jürgön uuru aydap ketet. Bala oygonso, koylorunun biröö da jok. Çoçugan boydon kırdan-kırga çurkap koylorun izdep jönöyt, birok eçtekenin daynı jok, jalpayıp bir jerge barıp oturup kalat.

Añgıça alıstan üç karaan körünöt. Malınan ümüt kılgan bala butu jerge tiybey bayagı karaandı közdöy dagı çurkayt. Jetip barsa, al jerde üç kişi oturat. Bala:

—  Baykeler, men koyumdu jogotup izdep jüröm, kördüñörbü? Maga jardam kılıp koygula bolboso, bay meni öltürüp koyot,- dep jalınat.




آردینی اوخو/Ardını oxu

BÖLÜM: Nağıl,

Başqort xalıq äkiättäri باشقورد خالق حئکایه‌لری

+0 BƏYƏN




Başqort xalıq äkiättäri

باشقورد خالق حئکایه‌لری


یوکله Yüklə





BÖLÜM: Kitab Yüklə,

بالاجا آیی‌نین ناغیلی

+0 BƏYƏN

بالاجا آیی‌نین ناغیلی

سئویل ائلچین

بیر گون وار ایدی، بیر گون یوخ ایدی. بیر بالاجا آیی وار ایدی. بیر گون بالاجا آیی اویناماقدان یورولوب ائوه گلدی. آناسی ائوده دئییلدی. برک آج ایدی. اویان بویانی آختاردی.  یئمک اوچون بیر شئی تاپا بیلمه‌دی. ائودن ائشیگه چیخدی. بیرآز مئشه‌ده دولاندی. بیردن گؤزو آغاج باشیندا بیر آری پتگینه دوشدو. سئویندی. آغاجا دیرماشیب پتگی یئندیردی. دویونجا بالدان یئدی. سونرا آتلانا-آتلانا ائوه قاییتدی. آناسی ناهار پیشیریردی. بالاجا آیی اوتاغینا گئتدی. بیرآزدان قارنی آغریماغا باشلادی. آغلاماغی‌نین سسینه آناسی اوتاغینا گلدی. آناسی سوروشدو:

-‌ سنه نه اولوب، نییه آغلاییرسان؟!

بالاجا آیی دئدی:

-‌ قارنیم آغریییر!



آردینی اوخو/Ardını oxu

BÖLÜM: Nağıl,

بالاجا نوخودون باشینا گلنلر

+0 BƏYƏN

 بالاجا نوخودون باشینا گلنلر

ایران ناغیلی

بیری وار ایدی، بیری یوخ ایدی. بو احوالات بلکه ده دوغرودان اولوب، بلکه ده هئچ اولماییب. بیر کیشی ایله بیر آرواد وار ایدی. بونلارین اوشاقلاری یوخ ایدی. بونلار ایسه چوخ ایسته‌ییردیلر کی، بیر اؤولادلاری اولسون. گونلرین بیر گونو اونلارین ائوینه بیر درویش گلدی. دردلریندن خبر توتوب اونلارا بئله مصلحت گؤردو:

– بیر اوووج نوخود گؤتورون؛ اونو دیبچه‌یه تؤکوب تندیره قویون. اوچ گوندن سونرا هر نوخوددان بیر اوغلان، یا دا بیر قیز چیخاجاق.

آرواد بئله ده ائله‌دی. اوچونجو گونو دیبچگی تندیردن چیخاریب اوتاغین اورتاسینا قویدو، دیبچگین ایچینده‌کی نوخودلار بیر-بیر یئره آتیلدیلار. آرواد سئویندی، اری ایسه قورخدو:

 – یاخشی، بیر دئ گؤرک کی، بیز بو جینّی-جعفر قوشونو ایله نه ائدجه‌ییک؟ صاباحدان بیری پاپاق ایسته‌یه‌جک، بیری باشماق ایسته‌یه‌جک، بیری پالتار ایسته‌یه‌جک. بیز بو قدر پولو هاردان آلاق؟

سوپورگه‌نی گؤتوروب نوخودلاری سوپوردو، نوخودلار کانداردان باییرا چیخان کیمی او ساعت یوخ اولدولار. آنجاق بیرجه نوخود تندیرده قالمیشدی. آرواد گؤردو کی، اری بوتون نوخودلاری سوپوروب آتدی، باشینا دؤیوب آغلادی و دئدی:

– سن نه ائله‌دین؟ اؤزوموز اوچون هئچ اولماسا بیرجه دنه نوخود ساخلایا ایدین!

– آ، دوغرو دئییرسن، لاپ یادیمدان چیخدی! – دئیه اری ائله بیل یاتمیشدی آییلدی.

بیردن او، نازیک بیر سس ائشیتدی:

– دده، من بوردایام!



آردینی اوخو/Ardını oxu

BÖLÜM: Nağıl,

سئحیرلی چیراغ ؛ séhirlik chiraq

+0 BƏYƏN





سئحیرلی چیراغ (اویغورجا)

séhirlik chiraq


Kitabni Chüshürüng -Yüklə - یوکله





BÖLÜM: Kitab Yüklə,